نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 دکترای ادبیات فارسی، معاون شعبه بین‌المللی دانشگاه آزاد اسلامی، شعبه افغانستان

10.22082/cr.2021.526613.2161

چکیده

با همه‌گیری رسانه‌های اجتماعی و دموکراتیک شدن دسترسی به فضای مجازی، شاهد تشدید مسائلی همچون نفرت‌پراکنی جنسیتی و زن‌ستیزی هستیم؛ پژوهش حاضر درصدد بررسی راهبردهای گفتمانی غالب در بازتولید کلیشه‌های زن‌ستیزانه در توییتر، از سوی کاربران ایرانی و واکاوی این مسئله است که فضایی توییتر، آگونیستی یا فضایی آنتاگونیستی است. این پژوهش با بهره‌گیری از نظریه «فنای نمادین زنان» به‌عنوان چارچوب نظری و آرای شانتال موفه، روش تحلیل گفتمانی «وداک» و نمونه‌گیری هدفمند نظری از توییت‌های منتشرشده در توییتر صورت گرفته است. نتایج نشان می‌دهد که زن‌ستیزی در باب خانه‌داری، محدودیت زنان، جملات موهنِ زن‌ستیز به مردان، نسبت دادن صفات زننده، بی‌خردی و کلیشه‌های جنسیتی درباره زنان رخ می‌دهد و توییتر با اینکه به سبب تعاملی بودن توانسته است فضا را رقابتی کند، محتوای منتشر شده در آن، حاکی از ژرف‌بودگی بعد آنتاگونیستی امر سیاسی است که به تعارض‌های سیاسی ـ جنسیتی، وجهه‌ای خصومت‌مدار می‌بخشد درواقع توییتر، نه‌تنها نتوانسته در باب برابری‌های جنسیتی و گفت‌وگویی به ثبات برسد بلکه باعث تقویت فضایی آنتاگونیستی شده است که به بیان موفه، حکایت از شکست در تحقق دموکراسی دارد. به‌عبارت‌دیگر، این رسانه از مدیریت فضا ناتوان بوده و دوگانه مرد/ زن به‌مثابه دیگری، در آن شدت بیشتری یافته است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Online Gender Hatred on Social Media (Case: Iranian Twitter Users)

نویسندگان [English]

  • Mas’oud Taghiabadi 1
  • Hamid Taghiabadi 2

1 Communication Science

2 International Vice Chancellor of Islamic Azad University, Afganistan Branch

چکیده [English]

Today, we can see increasing problems such as gender hatred and xenophobia, with the spread of social media and the democratization of cyberspace access. The aim of the article is the dominant discourse strategies in reproducing anti-feminist stereotypes on Twitter by Iranian users and to study whether the Twitter space is agonistic or antagonistic. The theoretical framework of The research is "symbolic annihilation of women" with regard to Chantal Muffe’s point of view. The research conducted by the method of discourse analysis of Ruth Wodak and the samples were selected by purposeful sampling way from tweets published on Twitter. The results showed that misogyny occurs in terms of housekeeping, women restraint, abusive sexist remarks, attributing vulgar traits, irrationality, and gender stereotypes about women. Although Twitter has been able to make the space competitive due to its interactivity, the content published in it shows the depth of the antagonistic dimension of politics, which gives politico-gender conflicts a hostile aspect. In fact, Twitter has not only failed to stabilize gender equality and dialogue, but has also strengthened the antagonistic atmosphere that, according to Muff, indicates a failure in the realization of democracy. In other words, this medium is incapable of managing space, and the male / female duality, as the "other", has intensified in it.

کلیدواژه‌ها [English]

  • hate speech
  • Xenophobia
  • Twitter
  • Discourse Analysis
  • Antagonism
استراوس، انسلم و کوربین، جولیت. (1392). مبانی پژوهش کیفی: فنون و مراحل تولید نظریه زمینه‌ای (ترجمه ابراهیم افشار). تهران: نی.
استرینانی، دومینک. (1384). مقدمه‌ای بر نظریه‌های فرهنگ عامه (ترجمه ثریا پاک‌نظر). تهران: گام نو.
بارکر، کریس. (1387). مطالعات فرهنگی: نظریه و عملکرد (مهدی فرجی و نفیسه حمیدی). تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
پورزکی، گیتی. (1398). تحول در مواجهه گفتمانی در جمهوری‌اسلامی‌ایران مواجهه پساسیاسی، آنتاگونیستی، یا آگونیستیک. جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام، 7(15).
تانگ، رزمری. (1391). نقد و نظر درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی (ترجمه منیژه نجم عراقی). تهران: نی.
توانا، محمدعلی و آذرکمند، فرزاد.(1393). مقایسه امر سیاسی مطلوب در اندیشه هابرماس وموفه. جستارهای سیاسی معاصر، 5 (14).
حاتمی، محمدرضا و مذهبی، سارویه. (1390). رسانه و نگرش زنان به هویت جنسیتی خود. تحقیقات فرهنگی ایران، 4(2)، 209ـ185.
رضاپور قوشچی، محمد و مقصودی، مجتبی. (1398). تحلیل الگو و سازوکارهای مصالحه سیاسی در ایران پس از انقلاب اسلامی (گذار از خصومت به رقابت). جستارهای سیاسی معاصر، 10(2)، 79-57.
زارع‌پور، سرور. (1395). بازنمایی جنسیت زنانه در لطیفه‌ها (مطالعه شبکه‌های اجتماعی مخصوص تلفن همراه. پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه کاشان، دانشکده ادبیات و علوم انسانی.
غذامی، عبدالله. (1386). زن و زبان ( ترجمه هدی عوده‌تبار). تهران: گام نو.
فرقانی، محمدمهدی و عبدی، سیدعیسی. (1395). بازنمایی زن در جوک‌های جنسیتی؛ تحلیل گفتمان انتقادی جوک‌های جنسیتی در مورد زنان در شبکه‌های موبایلی. مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات، 17(33)، 52-31.
فرقانی، محمدمهدی و اکبرزاده جهرمی، جمال‌الدین. (1390). ارائه مدلی برای تحلیل گفتمان انتقادی فیلم. مطالعات فرهنگ و ارتباطات، 12(16)، 157-129.
کلانتری، صمد؛ عباس‌زاده، محمد؛ سعادتی، موسی؛ پورمحمد، رعنا؛ محمدپور، نیر. (1388). تحلیل گفتمان: با تأکید بر گفتمان انتقادی به‌عنوان روش تحقیق کیفی. مطالعات جامعه شناسی، 2 (4)،28-7.
 کیانپور، مسعود و اصلانی، شهناز. (1394). الگوی نمایش کلیشه‌های جنسیتی در تبلیغات تلویزیونی سیما. مطالعات اجتماعی روان‌شناختی زنان، 13(2)، 202-171.
گرت، استیفانی. (1396). جامعه‌شناسی جنسیت (ترجمه‌ کتایون بقایی). تهران: نی.
گلیردونه، ایجینیو؛ گال، دانیت؛ آلوس، تیاگو و مارتینز، گابریلا. (1397). مقابله با نفرت‌پراکنی اینترنتی. تهران: یونسکو.
موفه، شانتال. (1391). درباره امر سیاسی (ترجمه منصور انصاری). تهران: رخداد نو.
مهدی‌زاده، سیدمحمد. (1389)، نظریه‌های رسانه: اندیشه‌های رایج و دیدگاه‌های انتقادی، تهران: نشر همشهری.
نرسیسیانس، امیلیا. (1383). مردم شناسی جنسیت (ترجمه بهمن نوروززاده چگینی). تهران: افکار.
Alice Jane, E. (2014). Back to the Kitchen، Cunt’: Speaking the Unspeakable About Online Misogyny, Continuum: Journal of Media & Cultural Studies, 28 (4), 558–570.
Amnesty. (2018). “TOXIC TWITTER - A TOXIC PLACE FOR WOMEN”,
Retrieved, from: https://www.amnesty.org/en/latest/research/2018/03/
online-violence against-women-chapter-1/
Anti-Defamation, L. (2010). Responding to Cyberhate: Toolkit for Action. Retrieved, from: http://www.adl.org
Banks, J. (2010). Regulating hate Speech Online. International Review of Law, Computers and Technology, 24 (3), 233–239.
Barker, K. & Jurasz, O. (2019). Online Misogyny: A Challenge for Digital Feminism? . Journal of International Affairs, 72(2), 95-114.
Bartlett, J.; Richard, N.; Sofia, P.; Rebecca, R. & Simon, W. (2014).
Misogyny on Twitter. London, UK: Demos.; Retrieved, from: http://www. demos.co.uk
Berridge, S. & Portwood-Stacer, L. (2015). Feminism, Hashtags and
Violence Against Women and Girls. Feminist Media Studies, 15, 341.
Castells, M. (2012). The Rise of the Network Society. Malden, MA: Wiley-Blackwell.
Chakraborti, N.; Garland, J. & Hardy, S. (2014). The Leicester Hate Crime
Project. Findings and Conclusions. Leicester: University of Leicester.
Cole, K. K. (2015). It’s Like She’s Eager to Be Verbally Abused:
Twitter, Trolls, and (En) Gendering Disciplinary Rhetoric. Feminist Media Studies, 15, 356–58.
Corlett, J. A. & Francescotti, R. (2002). Foundations of a Theory of Hate Speech, the Wayne Law Review, 48.
Ging, D. & Siapera, E. (2018). Special Issue on Online Misogyny. Feminist Media Studies, 18(4), 515-524.
Jane, E. (2016). Dude ... Stop the Spread: Antagonism، Agonism,
and #Manspreading on Social Media. International Journal of Cultural
Studies, 20(5), 1-16.
Jenkins, H. (2009). Confronting the Challenges of Participatory
Culture: Media Education for the 21st Century. Cambridge, MA: MIT Press.
KhosraviNik, M. & Esposito, E. (2018). Online Hate، Digital Discourse
and Critique: Exploring Digitally-Mediated Discursive Practices of Genderbased
hostility, Lodz Papers in Pragmatics, 14(1), 45–68, Special Issue
on Narrating Hostility, Challenging Hostile Narratives.
Kopytowska, M. & Fabienne, B. (2017). From Stereotypes and
Prejudice to Verbal and Physical Violence: Hate Speech in Context. Lodz
Papers in Pragmatics, 13(2), 133–152.
Kumar, R. (2018). Online Misogyny and Cyber Attacks: An Analysis of Social Media Discourses in Kerala. Amity Journal of Media & Communication Studies, (ISSN 2231 – 1033), 8(1).
Lazar, M. (2007). Feminist Critical Discourse Analysis: Articulating a
Feminist Discourse Praxis. Critical Discourse Studies, 4(2), 141–164.
Marwick, A. (2019). None of this is New (Media): Feminisms in the
Social Media Age. In Press, A. & Oren, T. (eds), The Handbook of
Contemporary Feminism. New York: Routledge.
Moloney, M. & Love, t. p. (2017). Assessing online Misogyny:
Perspectives From Sociology and Feminist Media Studies. Sociology Compass, 12 (5).
Ringrose, J. (2018). Digital Feminist Pedagogy and Post-Truth Misogyny. Teaching In Higher Education, 23(5), 647–656.
Udoh-Oshin, G. (2017). Hate Speech on the Internet: Crime or Free
Speech?, An Honors College Thesis at Department of Communications and Film.
Vanderwilk, A. (2018). Cyber Violence and Hate Speech Online Against Women Retrieved, from: http://www.europarl.europa.eu/ supporting-analyses
Waldron, J. (2012). The Harm in Hate Speech. Cambridge: Harvard University Press.
Wodak, R. & Meyer, M. (2001). Methods of Critical Discourse Analysis,
London, UK: Sage.