نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دکترای مدیریت رسانه، استادیار پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران(ایرانداک)

چکیده

هدف از پژوهش حاضر، شناسایی مفاهیم، حوزه‌های موضوعی و رویکردهای در پژوهش‌­های داخلی در حوزه سیاستگذاری رسانه‌­ای با تأکید بر سیاستگذاری رادیوـ تلویزیونی بوده است. این پژوهش با استفاده از رویکرد کیفی و روش فراترکیب انجام گرفته است. پژوهشگر پس از جمع‌آوری پارساهای (پایا‌ن‌نامه‌، رساله) مرتبط با حوزه سیاستگذاری رادیوـ تلویزیونی از 12 دانشگاه و همچنین مقالات این حوزه از پایگاه‌های علمی داخلی، به تحلیل آنها با استفاده از روش فراترکیب پرداخته است. برای انتخاب منابع، میزان مرتبط بودن با موضوع، نوع و همچنین سال انتشار مدنظر بوده است. به‌ این ‌ترتیب، 87 سند پژوهشی (پایان‌نامه، رساله و مقاله) یافت شد که به حوزه سیاستگذاری رادیو ـ تلویزیون پرداخته­‌اند. نتایج پژوهش نشان داد، بیشترین کارهای انجام شده در این حوزه، متعلق به سیاستگذاری محتوایی بوده است که علایق پژوهشگران را به این موضوع در سازمان صدا‌و‌سیما نشان می‌دهد. پژوهش‌­ها همچنین به موضوع مالکیت و میزان کنشگری دولت در سیاستگذاری صنعت رادیوـ تلویزیون پرداخته‌اند اما بر اساس یافته‌­ها، بی‌توجهی آنها به موضوع حقوق مخاطب (حریم خصوصی، حق مالکیت معنوی و ...) در صنعت رادیوـ تلویزیون مشهود است. موضوعاتی مانند قدرت تأمین‌کننده محتوا نیز از مباحث دیگری هستند که با وجود اهمیت در ادبیات سیاستگذاری رسانه‌ای، پژوهش‌های داخلی توجهی به آنها نشان نداده‌اند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Identifying Subject Areas of Radio-Television Policy Making Research; A Cross-Cutting Approach

نویسنده [English]

  • Somayeh Labafi

Assistant Prof. in Media Management, Iranian Research Institute for Information Science and Technology

چکیده [English]

The purpose of the research is to identify concepts, subject areas, and approaches of local research in the field of media policy making with emphasis on television and radio policy making. This research was conducted using a qualitative approach by meta analysis. The data were collected from theses related to radio and television policy making from 12 universities and related local scientific databases. The relevance to the subject, type and year of publication was considered in selecting sources. The sample size was 87 researches (m.a. theses, ph.d. Theses, and papers). The results showed that most of the work in this field was content policy making which shows the interest of researchers in this field in IRIB. Research has also addressed the issue of ownership and extent of government involvement in policymaking in the broadcasting industry, but according to the findings, they were ignorant of audience rights (privacy, copyright, etc.) In the radio and television industry. Other issues, such as the power of content providers, were also topics that local researches did not pay attention to, despite their importance in the media policy literature.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Media Policy making
  • Subject Areas
  • Meta Analysis

ابریشم‌کار، مریم. (1384). تحلیل ارتباطی برنامه‌سازی در سازمان صدا‌و‌سیما، مطالعه موردی برنامه‌سازی ویژه نوجوانان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران.

بهرام‌پور، شعبانعلی. (1384). ضرورت تجدید نظر در سیاستگذاری رسانه‌ای و مطبوعاتی. رسانه، 15(2)، 64-48.

پاکزاد، احمد و خواجه نایینی، علی. (1396). ارزیابی سیاستگذاری رسانه‌ای در سازمان صدا‌و‌سیما: مطالعه موردی سند چشم‌انداز افق رسانه. راهبرد، 26 (84)، 196-175.

تسلیمی، محمد‌سعید و کلاته آقامحمدی، آمنه. (1394). بازطراحی سازوکار سیاستگذاری رسانه‌ای متأثر از رویکرد ارتقای سواد رسانه‌ای (مورد مطالعه: سازمان صدا‌و‌سیمای جمهوری اسلامی ایران). تحقیقات فرهنگی ایران، 8(2).

تقوی‌پور، محمد‌رضا. (1396). سیاستگذاری تولید محصولات نمایشی در تلویزیون ایران با محوریت خانواده اسلامی. زن در فرهنگ و هنر، 9(1).

خواجه‌ئیان، داتیس. (1390). مفهوم‌سازی خط‌مشی‌گذاری رسانه‌ای: شناسایی مؤلفه‌ها، فرایند و حوزه عمل. پژوهش‌های ارتباطی، 18(65)، 40-11.

روشندل اربطانی، طاهر. (1394). پژوهشی بنیادین در حوزه مفاهیم نظری سیاستگذاری رسانه‌ای. مدیریت دولتی، 7(3).

روشندل اربطانی، طاهر؛ پور‌عزت، علی‌اصغر؛ عقیلی، سید‌وحید و لبافی، سمیه. (1394). طراحی و تبیین مدل سیاستگذاری خبری بر اساس مؤلفه‌های بنیادین در صدا‌و‌سیمای جمهوری اسلامی ایران. پژوهش‌های مدیریت عمومی، 28‌، 137-109.

صادقی، سمیه. (1390). خط‌مشی‌گذاری رسانه‌ای شبکه‌های تلویزیونی برون‌مرزی به‌منظور حفظ و تقویت هویت ملی ایرانیان خارج از کشور. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران.

لبافی، سمیه. (1390). آسیب‌شناسی فرایند سیاستگذاری در سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران با هدف ارائه الگوی مطلوب. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران.

لبافی، سمیه. (1394). طراحی مدل سیاستگذاری خبری اثربخش ویژه انتخابات ریاست جمهوری در سیمای جمهوری اسلامی ایران. رساله دکترا، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران.

محسنیان‌راد، مهدی و کاظمی، سید‌محمد. (1395). مطالعه تطبیقی سیاست‌های رسانه‌ای کشورهای آسیایی در مواجهه با تلویزیون‌های ماهواره‌ای. مطالعات رسانه‌های نوین، 1(4).

نوریجانی، علی. (1392). مطالعه آسیب‌های سیاستگذاری خبری صدا‌و‌سیمای جمهوری اسلامی ایران در انتخابات. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، پردیس البرز، دانشگاه تهران.

Berman, S. (2004). Where Has Media Policy Gone? In The Communication Law and Policy, Sage Publication.

Braman, S. (2017). The Medium as Power: Information and Its Flows as Acts of War. In C. George (Ed.), Communicating with Power (Pp. 3icating Wit Switzerland: Peter Lang, International Communication Association Theme Book Series.

Chan Chin, Y. (2011). Policy Process, Policy Learning, and the Role of the Provincial Media in China. Media, Culture & Society, 22 (3).

Collins, S. (2010). Digital Fair: Presumption and the fair use Defense. Journal of Consumer Culture, 10(1), 37–55.

Connett, D. (2006). Meta‐Synthesis of Presence in Nursing. Journal of Advanced Nursing, 55(6), 708-714.

Cuilenburg, J. & McQuail, D. (2003). Media Policy Paradigm Shifts, SAGE Publications.

Doyle, G. (2006). Managing Global Expansion of Media Products and Brands: A Case Study of FHM. International Journal on Media Management, 8(3), 105–115.

Evens, T. & Donders, K. (2018). Platform Power and Policy in Transforming Television Markets, London: Palgrave Macmillan.

Freedman, D. (2008). The Politics of Media Policy, Cambridge, UK, Polity Press.

Freedman, D. (2010). Media Policy Silences: The Hidden Face of Communications Decision Makin. International Journal of Press/Politics, 15(3), 344–361.

Freedman, D. (2018). Populism and Media Policy Failure. European Journal of Communication, 1-15.

Hemerijck, A. C. (2009). Media Policy for the Digital age, Amsterdam University Press.

Herman, D. (2011). New Media Law and Policy, Hunter College, City University of New York, USA. New Media & Society Journal, 13(3).

Humphreys, P. (2009). The Politics of Media Policy: How Political? Politics, School of Social Sciences, University of Manchester, UK.

Hutchison, D. (2005). Media Policy. Blackwell Press.

Jayakar, K. (2018). Media Policy, Chapter in “Handbook of Media Management and Economics” By Albarran. B. Alan. Bozena I, Mierzejewska. Jaemin Jung, Routledge Publication.

Labafi, S. & Williams, I. (2019). Open Data Policies in Social Media Industry, A Model For Convergence of Views, European Media Management Association (EMMA) Conference, Limassol, Cyprus.

Lievrouw, L. & Livingstone, S. (2002). The Handbook of New Media, Sage Publications.

Mcchesney, R. W. (2008). Theses on Media Deregulation. Media Culture & Society, 25(1), 125-133.

McQuail, D. (2008). Mass Communication Theory, London, Sage Publication.

Napoli, P. & Michelle, S. (2006). Necessary Knowledge forCommunications Policy: Information Asymmetries and Commercial DataAccess and usage in the Policymaking Process, Sage Publication, London.

Nooren, P.; Van Gorp, N.; Van Eijk, N. & Fathaigh, R. (2018). Should We Regulate Digital Platforms? A New Framework for Evaluating Policy Options. Policy & Internet, 10(3), 264-301.

Ots, M. & Krumsvik, A. (2016). Media Policy’s New Challenges. Journal of Media Business Studies, 13(3), 125-127.

Puppis, M. (2010). Media Governance: A New Concept for the Analysis of Media Policy and Regulation. Communication, Culture and Critique, 3 (2), 34-149.

Salamzadeh, Y.; Williams, I. & Labafi, S. (2019). Media Entrepreneurship and Web 3.0, the Way Passed, The Way Forward. AD- Minister Journal, 34, 7-13.

Sandelowski, M.; Barroso, J. & Voils, C.I. (2007). Using Qualitative Metasummary to Synthesize Qualitative and Quantitative Descriptive Findings. Research in Nursing & Health, 30 (1), 99-111.

Smith, P. (2009). From Government to Governance; the Case of UK Television Policy, De Montfort University.

Smith, R.C. & Tambini, D. (2012). Measuring Media Plurality in the United Kingdom: Policy Choices and Regulatory Challenges. Journal of Media Law, 4(2), 35-63

Turow, J. (2009). Media Today, an Introduction To Mass Communication, 3rd Edition, Routledge.

Valtysson, B. (2012). The Digital Public Sphere: Challenges for Media Policy. International Journal of Cultural Policy, 18(2), 255-257.

Van de Donk, W.B.H.J.; Hancher, L.; Van Lieshout, P.A.H.; Meurs, P.L.; Pelkmans, J.L.M.; Schoonenboom, I.J.; Theeuwes, J.J.M. & Winsemius, P. (2005). Media Policy for the Digital Age, the Netherlands Scientific Council for Government Policy, Amsterdam University Press.

Van Den Bulck, H.; Puppis, M.; Donders, K.; Van Audenhove, L. (2019). The Palgrave Handbook of Methods for Media Policy Research, Springer Nature Switzerland, Switzerland.

Ward, D. (2008). Television and Public Policy: Change and Continuity in an era of Globalization, Germany: Lawrence Erlbaum Association Press.

Wu, I. (2009). Canada, South Korea, Netherlands and Sweden: Regulatory Implications. Telecommunications Policy, 28(1).

Zimmer, L. (2006). Qualitative Meta‐Synthesis: A Question of Dialoguing with Texts. Journal of Advanced Nursing, 53(3), 311-318.