تأثیر مواجهه رسانه ‏ای بر ترس از جرم در میان شهروندان هرمزگان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه جامعه‌شناسی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 استادیار، گروه جامعه شناسی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

10.22082/cr.2025.2073044.2850
چکیده
پژوهش حاضر باهدف بررسی تاثیر مصرف رسانه بر ترس از جرم در میان شهروندان هرمزگان انجام شده است. با استفاده از روش پیمایشی و مدل‌سازی معادلات ساختاری، داده‌ها از 385 شهروند بالای 15 سال در 5 شهر بندرعباس، میناب، قشم، بندرلنگه و جاسک جمع‌آوری شده­اند . ابزار پژوهش نیز پرسشنامه‌ای مبتنی بر طیف لیکرت بوده که متغیرهای مصرف رسانه‌ای، اعتماد به رسانه، کنترل اجتماعی، احساس بی‌سازمانی اجتماعی، مشارکت کاربران، پایگاه اقتصادی-اجتماعی و ترس از جرم را سنجیده است. یافته‌ها نشان می­دهد؛ مصرف رسانه‌ای (259/0=β)، احساس بی‌سازمانی اجتماعی (325/0=β) و مشارکت کاربران (409/0=β) رابطه مثبت و معناداری با ترس از جرم ‌دارند، درحالی‌که کنترل اجتماعی (234/0-=β) و پایگاه اقتصادی-اجتماعی (385/0-=β) دارای اثر منفی هستند. ضمن اینکه اعتماد به رسانه اثر تعدیل‌کننده معناداری نداشته و زنان و افراد میانسال ترس بیشتری را گزارش کرده­اند و تحصیلات بالاتر با ترس کمتر همراه بوده است. این نتایج با نظریه‌های کاشت، بازنمایی رسانه‌ای، هراس اخلاقی و قربانی شدن غیرمستقیم همخوانی دارد. در نهایت، یافته های پژوهش نشان می­دهد که افزایش سواد رسانه‌ای و تقویت کنترل اجتماعی می‌تواند ترس از جرم را کاهش دهد. از محدودیت‌های پژوهش، بررسی نکردن محتوای خاص رسانه‌ای و تمرکز بر روش پیمایشی بوده است. مطالعات کیفی و طولی آینده می‌توانند درک عمیق‌تری از این پدیده فراهم کنند.

تازه های تحقیق

این پژوهش دارای نوآوری‌های قابل توجهی در زمینه مطالعات ترس از جرم در ایران است. مهم‌ترین نوآوری آن، تمرکز بر استان هرمزگان به عنوان یک منطقه مرزی-استراتژیک با تنوع فرهنگی، قومی و اقتصادی بالا است؛ در حالی که اکثر مطالعات پیشین در شهرهای بزرگ مانند تهران و اصفهان انجام شده‌اند. این پژوهش برای اولین بار با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری ((SEM) به بررسی همزمان و جامع تأثیر مصرف رسانه‌ای، احساس بی‌سازمانی اجتماعی، کنترل اجتماعی، مشارکت کاربران و پایگاه اقتصادی-اجتماعی بر ترس از جرم در این استان پرداخته است. 

از دیگر نوآوری‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: 

- ادغام متغیر «مشارکت کاربران» در رسانه‌های اجتماعی به عنوان یک عامل مستقل و بررسی نقش فعال کاربران (نه فقط مصرف منفعل) در تقویت ترس از جرم. 

- آزمون همزمان چندین متغیر تعدیل‌کننده و میانجی در یک مدل ساختاری واحد، که قدرت تبیینی بالاتری نسبت به مدل‌های رگرسیونی ساده ارائه می‌دهد. 

- جمع‌آوری داده از پنج شهر مختلف استان (بندرعباس، میناب، قشم، بندرلنگه و جاسک) که نمایندگی جغرافیایی و فرهنگی مناسبی از استان فراهم می‌کند. 

- توجه به زمینه محلی هرمزگان و پیوند آن با نظریه‌های جهانی (کاشت، هراس اخلاقی و قربانی شدن غیرمستقیم) که زمینه بومی‌سازی این نظریه‌ها را فراهم می‌آورد.

این نوآوری‌ها می‌تواند مبنایی برای مطالعات مقایسه‌ای بین استانی و سیاست‌گذاری‌های محلی در حوزه امنیت روانی باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله English

The Effect of Media Exposure on Fear of Crime among Hormozgan Citizens

نویسندگان English

Hassan Reza Yousefvand 1
Farahnaz Mostafavi Kahnegi 2
Seyyed Ebrahim Kookherdi 3
1 Assistant of Prof. In Sociology, Faculty of Law and Social Sciences, Payame Noor University, Tehran, Iran
2 Assistant of Prof. In Sociology, Faculty of Law and Social Sciences, Payame Noor University, Tehran, Iran
3 Social Sciences, Faculty of Law and Social Sciences, Payame Noor University, Tehran, Iran
چکیده English

This research aimed to examine the impact of media consumption on fear of crime among citizens of Hormozgan. Using a survey method and structural equation modeling, data were collected from 385 citizens aged over 15 in five cities: Bandar Abbas, Minab, Qeshm, Bandar Lengeh, and Jask. The research tool was a Likert-scale questionnaire measuring variables such as media consumption, trust in media, social control, perceived social disorganization, user participation, socio-economic status, and fear of crime. Findings revealed that media consumption (β=0.259), perceived social disorganization (β=0.325), and user participation (β=0.409) had a significant positive relationship with fear of crime, while social control (β=-0.234) and socio-economic status (β=-0.385) had a significant negative effect. Trust in media showed no significant moderating effect. Women and middle-aged people reported higher fear, while higher education was associated with lower fear. These results align with cultivation, media representation, moral panic, and indirect victimization theories. The study suggests that enhancing media literacy and strengthening social control can reduce fear of crime. Limitations include the lack of analysis of specific media content and reliance on a survey method. Future qualitative and longitudinal studies could provide deeper insights into this phenomenon.

کلیدواژه‌ها English

Fear of crime
Media Consumption
Social Media
Hormozgan
Psychological Security

  • تاریخ دریافت 07 مهر 1404
  • تاریخ بازنگری 10 آبان 1404
  • تاریخ پذیرش 24 آبان 1404